Umowa B2B w pytaniach i odpowiedziach
W ostatnich latach coraz większą popularnością cieszy się współpraca na podstawie umowy B2B. Poniżej znajdują się odpowiedzi na wiele pytań o podstawowe kwestie dotyczące tego modelu współpracy.
Najczęstsze skojarzenia z pojęciem „wynagrodzenie prowizyjne” to „agent” lub „umowa agencyjna”. Oczywiście są one trafne i wskazują na jeden z typów umowy, w których korzysta się z możliwości wynagradzania prowizyjnego. Jednak obecnie wynagrodzenie prowizyjne nie musi być tak ściśle związane z umową agencyjną. Bardzo często pojawia się także np. w umowach B2B zawieranych z handlowcami, czy w umowach dystybycji.
W praktyce obrotu gospodarczego wynagrodzenie prowizyjne występuje często i w znacznie szerszym zakresie, niż mogłoby się wydawać. Z jednej strony podstawą jego wprowadzenia jest umowa agencyjna, ale z drugiej prowizja stała się powszechnym elementem wielu innych modeli współpracy – zarówno tych opartych na podstawach cywilnoprawnych, jak i nawet pracowniczych.
Czym jest wynagrodzenie prowizyjne?
Wynagrodzenie prowizyjne (inaczej: prowizja) polega na wprowadzeniu do umowy mechanizmu, w którym wysokość wynagrodzenia nie jest stała, tylko uzależniona od osiągnięcia konkretnego rezultatu. Rezultatem tym zazwyczaj jest pożądany efekt ekonomiczny, taki jak:
Zatem, charakterystycznym elementem dla prowizji jest to, że nie przysługuje ona za sam fakt świadczenia pracy czy usług, lecz jedynie za osiągnięcie konkretnego efektu. Wysokość prowizji może być ustalana zarówno procentowo (np. od wartości wygenerowanego obrotu, czy od wartości sprzedaży), jak i kwotowo (np. 100 zł za pozyskanego „leada”).
Prowizja może stanowić także mechanizm motywacyjny dla osoby wynagradzanej w ten sposób. Im lepszy wynik zostanie osiągnięty, tym wyższe będzie wynagrodzenie. Z tego powodu, prowizja jest chętnie stosowana w branży handlowej, nieruchomościowej, czy w usługach finansowych.
Umowa agencyjna – modelowy przykład prowizji
Kodeksowo wynagrodzenie prowizyjne spotykane jest w umowie agencyjnej. To właśnie w przepisach Kodeksu cywilnego ustawodawca wprost uregulował zasady wypłacania prowizji agentowi.
Umowa agencyjna jest umową nazwaną (czyli uregulowaną w ustawie). Polega ona na tym, że agent działa w ramach prowadzonej działalności gospodarczej i pośredniczy przy zawieraniu umów na rzecz osoby dającej zlecenie albo zawiera te umowy w jej imieniu.
Cechy kluczowe umowy agencyjnej, to przede wszystkim:
Czy wynagrodzenie prowizyjne jest obowiązkowe w umowie agencyjnej?
Nie, ten typ wynagrodzenia nie jest obowiązkowy w umowie agencyjnej. Zgodnie z przepisami, jeśli sposób wynagrodzenia nie został określony w umowie – agentowi należy się prowizja.
Zatem nie jest to jedyne dopuszczalne rozwiązanie. Strony mogą ustalić wynagrodzenie stałe, wynagrodzenie łączące w sobie wynagrodzenie stałe i prowizję albo jeszcze inny model rozliczeń, o ile jest on zgodny z prawem.
Czy można wypłacać prowizję w umowie o pracę?
Tak, wynagrodzenie prowizyjne może być wypłacane na podstawie umowy o pracę. Może ono stanowić zarówno jedyny składnik wynagrodzenia, jak i składnik będący dodatkiem do wynagrodzenia zasadniczego.
Należy jednak pamiętać, że prowizja wypłacana pracownikom różni się od prowizji agencyjnej przede wszystkim tym, że taki sposób wynagradzania musi zapewniać odpowiednią ochronę pracowniczą (np. wynagrodzenie minimalne).
Zakończenie umowy – co z prowizją?
W praktyce wiele wątpliwości budzi kwestia wypłacania prowizji po zakończeniu umowy. W przypadku zakończenia umowy agencyjnej, czy to przez jej wypowiedzenie, czy rozwiązanie, wynagrodzenie prowizyjne w dalszym ciągu może przysługiwać i takie prawo wynika wprost z Kodeksu cywilnego.
Generalnie rzecz ujmując, prowizja będzie należała się agentowi nawet po rozwiązaniu umowy agencyjnej, jeżeli jego działania podjęte jeszcze w czasie obowiązywania umowy, doprowadziły do zawarcia umowy z klientem (umowa z klientem została zawarta w czasie trwania umowy agencyjnej albo została zawarta już po jej zakończeniu, ale w wyniku działań agenta, które podjął wcześniej).
W przypadku innych umów (np. umów B2B z handlowcami, umów dystrybucyjnych), które zawierają w sobie jedynie elementy umowy agencyjnej, warto w treści samej umowy przewidzieć odpowiednie postanowienia dotyczące wypłaty prowizji po rozwiązaniu umowy. Uniknie się wtedy sporów na tle stosowania (bądź też nie) – przepisów o umowie agencyjnej.
W ostatnich latach coraz większą popularnością cieszy się współpraca na podstawie umowy B2B. Poniżej znajdują się odpowiedzi na wiele pytań o podstawowe kwestie dotyczące tego modelu współpracy.
Prowadzenie działalności gospodarczej niezwykle często wiąże się z zawieraniem umów B2B. Nazwa ta wielokrotnie pojawia się przy wielu okazjach, zawsze jest jednak związana z przedsiębiorcą – który to prowadzi swoją działalność w formie jednoosobowej działalności gospodarczej lub spółki (kapitałowej lub osobowej). Co więc kryje się za skrótem B2B?
W przypadku umów o pracę wynagrodzenie należy się pracownikowi za samo „pozostawanie do dyspozycji pracodawcy”. Nie ma zatem znaczenia, czy w tym czasie faktycznie jakakolwiek praca jest wykonywana przez pracownika, czy też nie. Sytuacja wygląda inaczej w przypadku umów B2B. W kontraktach B2B zasadą jest zapłata wynagrodzenia jedynie w przypadku faktycznej realizacji zadań. Czy tak musi być zawsze? Czy istnieją mechanizmy, aby zagwarantować sobie wynagrodzenie nawet w sytuacji, gdy przez jakiś czas zlecenia nie będą realizowane, a umowa B2B nadal będzie obowiązywała?
